Profesjonalny psycholog z Lublina. Sprawdzona pomoc psychologiczna w Lublinie.

System Skinnera – ciąg dalszy

Jak już mieliśmy sposobność się przekonać, Skinner jest przeświadczony o wartości molekularnego podejścia do badań nad zachowaniem. Wyszukuje on do badania proste elementy zachowania i jest pewny, że całość nie jest niczym więcej niż sumą swych części. Nic więc dziwnego, że zwolennicy różnych odmian psychologii holistycznej sądzą, że sposób podejścia Skinnera do badań nad zachowaniem jest zbyt uproszczony i elementarny, by mógł oddać pełną złożoność zachowania ludzkiego. Krytycy ci twierdzą, że zachowanie ludzkie przejawia takie cechy, które muszą wyłączać istotne obszary tego zachowania z analizy Skinnera. W gruncie rzeczy przekonanie to wynika stąd, że zachowanie jest znacznie bardziej złożone niż ten typ analizy, którym posługuje się Skinner. Skinner stara się wyjaśnić złożone zachowanie zakładając, że wiele reakcji elementarnych tworzy większe jednostki: przyjmuje on również, że złożoność wynika z jednoczesnego działania wielu zmiennych. Jednakże kwestionowana jest właśnie skinnerowska metoda integrowania elementów zachowania. W każdym razie wielu obserwatorów sądzi, że system Skinnera nie jest w stanie wyjaśnić „bogactwa” i „złożoności” zachowania, które są tak charakterystyczne dla ludzi.

Język ludzki jest przykładem tego typu zachowania, które wielu uważa za niepoddające się analizie w kategoriach pojęć Skinnera. Wysunięto silne argumenty i przekonujące dane w celu wykazania, że układ nerwowy, jeśli rozwija się normalnie, jest szczególnie podatny na przyswajanie sobie pewnego zbioru reguł, który generuje twierdzenia zwane przez nas zdaniami. Wynika stąd, że języka nie nabywa się za pośrednictwem długich łańcuchów związków bodziec – reakcja, z których każdy zostaje wyuczony dzięki powtarzaniu i wzmacnianiu, lecz że jest on generowany ze zbioru aksjomatów i reguł, które mogą wytworzyć właściwe zdanie nawet wtedy, gdy zdanie to nie było emitowane poprzednio. Reguły języka, podobne do reguł geometrii, mogą generować twierdzenia czy zdania, które nie pozostają w żadnym historycznym związku z innymi zdaniami występującymi w przeszłości. Lingwiści, tacy jak Chomsky (1959), kładą szczególny nacisk na tę sprawę. Argumenty te, które pozostają w ścisłym związku z ideą, że pewnych wzorców reakcji nie można rozłożyć na elementarne sekwencje, były wysuwane przede wszystkim w odniesieniu do języka, lecz niektórzy psychologowie są przekonani, iż dotyczą one w różnym stopniu analizy wielu innych typów zachowania.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.