Profesjonalny psycholog z Lublina. Sprawdzona pomoc psychologiczna w Lublinie.

Osłabienie zdolności do uczenia się

Początkowy wzrost, a następnie spadek zdolności do uczenia się obserwowany w licznych badaniach laboratoryjnych, interesował wielu psychologów, którzy próbowali wyjaśnić przyczynę tego zjawiska (Gilbert, 1941). W zasadzie na ten temat istnieją dwie hipotezy. Jedna z nich odwołuje się do procesu dojrzewania, który towarzyszy rozwojowi cech fizycznych, oraz do procesu degeneracji, występującej w okresie, gdy rozwój fizyczny jest już zakończony. Inni autorzy wyjaśniają tę skomplikowaną zależność działaniem czynników psychologicznych, najczęściej motywacji i transferu. Dane związane z weryfikacją pierwszej hipotezy zostały przedstawione w rozdziale drugim. Wprawdzie trudno wyodrębnić to, co w zachowaniu osobnika jest wynikiem dojrzewania, niemniej jednak sprawą bezsporną jest to, że czynniki endogenne odgrywają pewną rolę w rozwoju zdolności do uczenia się. Oczywiste jest, że dziecko nie może chodzić, mówić, rozwiązywać zadań testowych, zanim jego organizm nie wykazuje gotowości do wykonywania takich funkcji. Faktem jest również to, że im bardziej czynności te są złożone, tym bardziej gotowość organizmu zależy od indywidualnego doświadczenia osobnika. Dojrzewanie nie może więc być jedynym czynnikiem warunkującym rozwój zdolności do uczenia się, lecz jest na pewno jednym z nich.

Wyjaśniając osłabienie zdolności do uczenia się w późniejszym wieku procesem degeneracji, autorzy odwołują się do tych samych mechanizmów, które działają w procesie dojrzewania, chodzi tu zatem, o zmiany niezależne od indywidualnego doświadczenia. Thorndike poświęcił wiele wysiłku i czasu sprawdzeniu tej hipotezy. Dokonując przeglądu badań przeprowadzonych przez wielu autorów, uważał, że zmiany w sile i szybkości ruchów oraz w wykonywaniu różnych reakcji sensomotorycznych między 20 a 30 rokiem życia są małe i nie można mieć pewności co do tego, iż nie są one wywołane doświadczeniem. Na podstawie przeprowadzonych eksperymentów, dotyczących uczenia się czynności uprzednio przez osoby badane nie wykonywanych, stwierdził szybszy spadek zdolności do uczenia się czynności, których wykonanie wymaga uprzedniego doświadczenia w tym zakresie. Należy jednak podkreślić, że również w tych eksperymentach na osoby badane mógł wywierać wpływ trarfsfer z innych sytuacji życiowych. W rezultacie przeprowadzonych przez siebie badań Thorndike konkluduje, że degeneracja nie jest jedynym czynnikiem decydującym o zmniejszaniu się wraz z wiekiem zdolności do uczenia się, lecz jest jednym z nich. Dla adekwatnej oceny hipotezy dotyczącej rozwoju i degeneracji potrzebna jest głębsza znajomość zmian fizjologicznych będących podłożem procesu uczenia się. Jak dotychczas, najsilniejszej dokumentacji na rzecz tej hipotezy dostarczają badania w zakresie biologii molekularnej, wykazujące, że ilość kwasu rybonukleinowego w komórce (RNA), który uważa się za nosiciela pamięci w układzie nerwowym, jest mniejsza w starszym wieku niż w dzieciństwie i wieku młodzieńczym. Zależność tę stwierdził Hyden (w roku 1960) badając szpik kostny pobrany od ludzi zmarłych nagle. Autor uważa, że-liczba możliwych do przyjęcia informacji jest proporcjonalnie zależna od ilości kwasu rybonukleinowego w komórce.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.